Władca, rycerz, dama
W ścisłym związku ze średniowiecznym systemem feudalnym rozwijała się ideologia rycerska. Ważną rolę w jej upowszechnianiu odgrywała literatura propagująca model rycerza, którego główną cnotą jest absolutna wierność wobec władcy czy pana. Bo też drabina feudalnych zależności wspierała się w gruncie rzeczy na czymś ulotny i nietrwałym, jak ludzie słowo. Ludzie byli są i będą zakłamani. Nie potrzeba było wtedy prawniczych kancelarii i prawniczych umów. Rycerz klękał przed panem i przysięgał przed panem swoją wierność, kładąc na szalę swój honor. Ta przysięga była obietnicą wiernej i uczciwej służby, a nawet w niektórych przypadkach gotowości do poświęcenia życia dla pana. Wierny rycerz mógł w zamian za to oczekiwać od pana opieki dla siebie i jego rodziny, oraz sprawiedliwej oceny swoich postępków, jak i wysokiego, zadowalającego wynagrodzenia za swoje czyny. Od jedenastego wieku zaczynają się pojawiać w Europie utwory opisujące idealnych rycerzy i władców, są to tak zwane utwory o dziejach. Najbardziej znana z tych utworów jest „Pieśń o Rolandzie”. Kładą one nacisk na rycerski honor i absolutna wierność wasala seniorowi. Dzięki czemu wspierając system feudalny. U schyłku średniowiecza po zwycięskiej krucjacie w okresie pokoju i dobrobytu, które występowały w dużej części Europy, warstwie rycerskiej nie wystarczały już bohaterskie pieśni. Można wtedy zaobserwować wyraźne wypuklenie obyczajów co ma niewątpliwie związek z rozwojem kontaktów ze stojącym wyżej pod względem kultury światem arabskim. Od rycerzy wymaga się: dzielności, siły, wierności, a także towarzyskiej ogłady, obycia się z nimi ludźmi. Szacunku do kobiet i umiejętności postępowania z nimi. W tym czasie zaczynają powstawać romanse rycerskie, w których groźni wojownicy zmieniają się w czułych, delikatnych, subtelnych kochanków, nie tracąc przez to dzielności i męstwa.
Artykuł popularnonaukowy
Artykuły, operujące ściśle naukowym językiem, mogą sprawiać trudności w odbiorze, zwłaszcza wśród osób, które nie mają dostatecznej wiedzy na temat omawianej dziedziny. Chcąc przybliżyć aktualny stan wiedzy, nie epatując jednocześnie nadmiernie fachowym słownictwem, piszemy artykuł popularnonaukowy. Najczęściej tego typu teksty mają na celu pokazanie, że nauka nie jest skomplikowana, a jej poznanie może być dane każdemu. W ten sposób można pisać o najnowszych odkryciach medycznych, o nowoczesnych programach komputerowych, czy problemach socjologicznych. Wyniki badań prezentowane są w sposób uproszczony, nie należy używać zbyt dużej ilości słownictwa fachowego. Przede wszystkim artykuł nie może być hermetyczny, powinien być dostosowany do zdolności percepcyjnych przeciętnego odbiorcy. Styl może być zatem bardziej zindywidualizowany, niż w przypadku artykułu naukowego. Słownictwo abstrakcyjne i struktury syntaktyczne są ograniczone. Celem artykułu jest informowanie i edukowanie odbiorcy. Autorami artykułów publicystycznych są ludzie, którzy kształtują opinię publiczną. Porusza zagadnienia związane z kulturą, polityką i społeczeństwem. Celem artykułu publicystycznego jest wyrażenie subiektywnych sądów, poprzez tendencyjne oświetlenie faktów i zdarzeń. Stosowane przez autora środki językowe powinny być zrozumiałe przez masowego odbiorcę, z jednej strony używa słów specjalistycznych, charakterystycznych dla danej dziedziny, a drugiej strony używa środków stylistycznych, takich jak epitety, metafory, czy porównania. Wolno nawet stosować związki idiomatyczne, wyrazy nacechowane emocjonalnie i szablony językowe. Dowolność jest duża, jednak nie należy używać wyrażeń potocznych, pochodzących z ustnej odmiany języka. Autor pragnie wywołać u odbiorcy określoną reakcję, dlatego używa efektownych słów, pochodzących z obcych języków oraz frazeologii zaczerpniętej z różnych dziedzin życia. Niestety, często pojawiają się spłycone eufemizmy i hiperbole. Składnia jest urozmaicona, jednak dominują konstrukcje proste i przejrzyste. Zadaniem artykułu jest nie tylko przedstawienie poglądów autora, ale także odwołanie się do poglądów innego autora. Taki artykuł jest najczęściej odmianą artykułu publicystycznego, przyjmuje zatem formę dosyć swobodną, styl musi być zindywidualizowany, słownictwo przesycone jest wyrazami nacechowanymi emocjonalnie. Celem jest zdecydowanie krytyczne podejście do wypowiedzi innej osoby. Jednak tekst taki musi zostać napisany na odpowiednim poziomie, autor powinien skupić się na zagadnieniach merytorycznych, a nie na atakach personalnych. Słownictwo nie może pochodzić z potocznej odmiany języka, obrażanie przeciwnika nie może mieć miejsca. Dowodzenie swoim sądów powinno opierać się na rzetelnych przesłankach, należy bezwzględnie unikać domniemywania, podejrzewania oraz bezpodstawnego oskarżania. Argumenty, obalające tezę konkurenta, muszą być uhierarchizowane, aby zachować jasny i przejrzysty układ tekstu. Tego typu artykuły pojawiają się niejednokrotnie na łamach prasy specjalistycznej i fachowej.